2e:null 2f:["$","title",null,{"children":"Riddarakross íslensku fálkaorðunnar | Borgar | Observable"}] 34:T95e,columnChart = { const decade = d => +d.date.slice(0, 3) * 10; const data = d3.nest() .key(d => decade(d) + ':' + d.sex) .entries(order) .map(d => { d.decade = decade(d.values[0]); d.sex = d.values[0].sex; d.value = d.values.length; return d; }); const margin = { top: 10, left: 46, right: 20, bottom: 30 }; const height = (width * 0.45) + margin.top + margin.bottom; const x0 = d3.scaleBand() .domain(data.map(d => d.decade)) .range([ margin.left, width - margin.right ]) .paddingInner(0.05) .paddingOuter(0.1); const x1 = d3.scaleBand() .domain(data.map(d => d.sex)) .rangeRound([ 0, x0.bandwidth() ]); const y = d3.scaleLinear() .domain([ 0, d3.max(data, d => d.value) ]) .rangeRound([ height - margin.bottom, margin.top ]); const z = d3.scaleOrdinal([ '#02529C', '#DC1E35' ]) .domain(x1.domain()); const xAxis = g => g .attr("transform", `translate(0,${height-margin.bottom})`) .call(d3.axisBottom(x0).ticks(width / 80)) .call(g => g.select(".domain").remove()) const tickSize = -(width - margin.left - margin.right); const yAxis = g => g .attr("transform", `translate(${margin.left},0)`) .call(d3.axisLeft(y).tickSizeOuter(0).tickSizeInner(tickSize)) const svg = d3.select(DOM.svg(width, height)); svg.append("g").call(yAxis) .selectAll('line').attr('stroke-opacity', 0.2); svg.append("g") .attr("fill", "#02529C") .selectAll("rect") .data(data) .enter().append("rect") .attr("x", d => x0(d.decade) + x1(d.sex)) .attr("y", d => y(d.value >= 0 ? d.value : 0)) .attr("height", d => Math.abs(y(0) - y(d.value))) .attr("width", x1.bandwidth()) .attr("fill", d => z(d.sex)); svg.append("g").call(xAxis) .selectAll('text').style("font", "13px sans-serif"); const legendEnter = svg.append("g") .style("font", "14px sans-serif") .attr("transform", `translate(${margin.left + 10},${margin.top + 10})`) .selectAll("g").data([ 'm', 'f' ]).enter(); legendEnter.append("rect") .attr('y', (d, i) => i * 20) .attr("height", 10) .attr("width", 10) .attr("fill", d => z(d)); legendEnter.append("text") .attr('y', (d, i) => i * 20 + 10) .attr('x', 15) .attr("fill", "currentColor") .text(d => sexCode[d]); return svg.node(); }35:T51f,countryCode = ({ "???": "(óþekkt)", "ARG": "Argentína", "ALA": "Álandseyjar", "AUS": "Ástralía", "AUT": "Austurríki", "USA": "Bandaríkin", "BEL": "Belgía", "BRA": "Brasilía", "GBR": "Bretland", "BGR": "Búlgaría", "DNK": "Danmörk", "EGY": "Egyptaland", "EST": "Eistland", "FIN": "Finnland", "FRA": "Frakkland", "FRO": "Færeyjar", "GRC": "Grikkland", "GRL": "Grænland", "NLD": "Holland", "IND": "Indland", "IRN": "Íran", "IRL": "Írland", "ISL": "Ísland", "ISR": "Ísrael", "ITA": "Ítalía", "JPN": "Japan", "JOR": "Jórdanía", "YUG": "Júgóslavía", "CAN": "Kanada", "CHN": "Kína", "COL": "Kólumbía", "CUB": "Kúba", "CYP": "Kýpur", "LVA": "Lettland", "LTU": "Litháen", "LBN": "Líbanon", "LUX": "Lúxemborg", "MEX": "Mexíkó", "MCO": "Mónakó", "NOR": "Noregur", "NGA": "Nígería", "IRN": "Persía", "PER": "Perú", "PRT": "Portúgal", "POL": "Pólland", "RUS": "Rússland", "SVN": "Slóvenía", "ESP": "Spánn", "LKA": "Srí Lanka", "KOR": "Suður Kórea", "CHE": "Sviss", "SWE": "Svíþjóð", "CHL": "Síle", "TUR": "Tyrkland", "THA": "Tæland", "CZE": "Tékkland", "CSK": "Tékkóslóvakía", "HUN": "Ungverjaland", "URY": "Úrúgvæ", "DEU": "Þýskaland" })36:T6c2,barChart = (data, margin) => { const height = data.length * 25 + margin.top + margin.bottom; const x = d3.scaleLinear() .domain([0, d3.max(data, d => d.value)]) .range([margin.left, width - margin.right]); const xAxis = g => g .attr("transform", `translate(0,${margin.top})`) .call(d3.axisTop(x).ticks(width / 80)) .call(g => g.select(".domain").remove()) const y = d3.scaleBand() .domain(data.map(d => d.key)) .range([margin.top, height - margin.bottom]) .padding(0.1); const yAxis = g => g .attr("transform", `translate(${margin.left},0)`) .call(d3.axisLeft(y).tickSizeOuter(0)) const svg = d3.select(DOM.svg(width, height)); svg.append("g") .attr("fill", "#02529C") .selectAll("rect") .data(data) .enter().append("rect") .attr("x", x(0)) .attr("fill", d => d.color ? d.color : null) .attr("y", d => y(d.key)) .attr("width", d => x(d.value) - x(0)) .attr("height", y.bandwidth()); const minLabel = margin.left + 150; svg.append("g").style("font", "13px sans-serif") .selectAll("text") .data(data) .enter().append("text") .attr("x", d => { const v = x(d.value); return v + (v < minLabel ? 4 : -4) }) .attr("text-anchor", d => (x(d.value) < minLabel ? "start" : "end")) .attr("fill", d => (x(d.value) < minLabel ? "currentColor" : "white")) .attr("fill-opacity", d => (x(d.value) < minLabel ? .7 : 1)) .attr("y", d => y(d.key) + y.bandwidth() / 2) .attr("dy", "0.35em") .text(d => d.value); svg.append("g").call(xAxis); svg.append("g").call(yAxis) .selectAll('text').style("font", "13px sans-serif"); return svg.node(); }37:[] 32:{"id":"9f43c64acfdaa45f","slug":"riddarakross-islensku-falkaordhunar","title":"Riddarakross íslensku fálkaorðunnar","thumbnail":"e53820e6bd4a3cfd3ef5b943e59b654b6b14a41e35d7b7d537bcd9a81fcf8825","access_level":"public","create_time":"$D2018-10-06T14:26:09.073Z","update_time":"$D2019-03-14T10:06:21.066Z","view_time":null,"first_public_time":"$D2018-10-06T19:18:53.489Z","has_unpublished_edits":null,"fork":false,"stars":0,"starred":false,"owner":{"type":"team","id":"e6718ee8991b28f3","login":"borgar","name":"Borgar","avatar_url":"https://avatars-next.observableusercontent.com/403434ff91150f54d43c779ac19aa7a03888dc9880ae8159648f55d2b6eb211f","tier":"starter_2024"},"version":631,"publish_version":null,"role":null,"authored":false,"authors":[{"type":"individual","id":"a4b5f371c823eb51","login":"borgar","name":"Borgar","avatar_url":"https://avatars-next.observableusercontent.com/403434ff91150f54d43c779ac19aa7a03888dc9880ae8159648f55d2b6eb211f","tier":null}],"members":[{"type":"individual","id":"a4b5f371c823eb51","login":"borgar","name":"Borgar","avatar_url":"https://avatars-next.observableusercontent.com/403434ff91150f54d43c779ac19aa7a03888dc9880ae8159648f55d2b6eb211f","tier":null,"role":"editor"}],"comments":[],"custom_thumbnail":false,"trashed":false,"lapsed":null,"subscribed":null,"forks":0,"collection":null,"type":"notebook","body":{"title":"Riddarakross íslensku fálkaorðunnar","cells":[{"id":37,"value":"md`# Riddarakross íslensku fálkaorðunnar\n\nÍ sumar fór allt í háaloft vegna þess að danskur rasisti ávarpaði hið háæruverðuga Alþingi Íslendinga. Ég skal strax játa að ég hafði ekki sterkar tilfinningar til þessa atburðar því hvorki þekkti ég til danans né trúi því að þetta væri í fyrsta eða síðasta sinn sem rasisti ávarpar Alþingi. Líklega er það í raun frekar hversdagslegur viðburður að kynþáttahatari tali fyrir þinginu.\n\nÞað vaki þó athygli mína þegar [Elísabet Ronaldsdóttir skilaði fálkaorðu](http://www.ruv.is/frett/elisabet-skilar-falkaordunni-i-motmaelaskyni) sem hún hafði verið sæmd af þeirri ástæðu að hún \"gæti ekki verið í riddaraklúbbi með kynþáttahatara\". Þessi kynþáttahatari var sá sami og talaði fyrir Alþingi en upp hafði komið að í fyrra hafði embætti forseta nælt á hann fálkaorðu.\n\nUpp vakna spurningar og til mikillar ánægju hefur embætti Forseta Íslands gert [gögn um fálkaorðuna opin](https://www.forseti.is/falkaordan/orduhafaskra/).`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":571,"value":"html`

Athugið að hér eru taldar orðurnar sjálfar frekar en orðuhafar, þeir geta komið fyrir tvisvar. Margir þeirra sem hafa fengið Stórriddarakross hafa líka fengið Riddarakross áður.

`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":51,"value":"md`### Er það algengt að útlendingar fái fálkaorður?\n\nJá, það er einmitt algengara en ekki. Af þeim ${order.length} orðum sem alls hafa verið veittar hafa ${order.filter(d => d.nationality !== 'ISL').length} þeirra, eða ${Math.round((order.filter(d => d.nationality !== 'ISL').length / order.length) * 1000)/10}%, verið veittar erlendum ríkisborgurum.\n\nÞetta kemur til af því að milli ríkja er [samkvæmt samningum mikið skiptst á titlum og orðum](https://kjarninn.overcastcdn.com/documents/F2018_07_21_Or%C3%B0uveitingar.pdf). Meira og minna allir þjóðhöfðingar og makar þeirra sem hingað koma í opinberar heimsóknir eru sæmdir. Sem og heil glás af fólki sem unnið hefur eitthvað til þess að greiða götu Íslands eða Íslendinga erlendis. Þetta virkar í báðar áttir og því er við að búast að Guðni Th. Jóhannesson muni safna ýmsum titlum í starfi sínu sem forseti.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":57,"value":"chart1 = {\n let others = 0;\n const data = d3.nest()\n .key(d => countryCode[d.nationality])\n .rollup(v => v.length)\n .entries(order)\n .sort((a, b) => b.value - a.value)\n .filter(d => {\n others += d.value < 10 ? d.value : 0;\n return d.value >= 10;\n })\n .concat([{ key: \"Annað\", value: others, color: 'rgba(128,128,128,.6)' }]);\n\n return barChart(data, { top: 20, left: 180, right: 0, bottom: 0 })\n}","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":209,"value":"md`### Hvers konar fólk fær fálkaorður?\n\nÉg fór í gegnum gögnin og flokkaði fólk niður gróft eftir því hvað mátti telja að ástæðan hefði verið fyrir því hvers vegna það fékk orðu.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":152,"value":"chart2 = {\n const data = d3.nest()\n .key(d => categoryCode[d.category])\n .rollup(v => v.length)\n .entries(order)\n .sort((a, b) => b.value - a.value);\n\n return barChart(data, { top: 20, left: 180, right: 20, bottom: 20 })\n}","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":227,"value":"md`Það er sennilega lítið sjokkerandi fyrir lesendur að heyra að flokkurinn \"Verslun og iðnaður\" fjallar mikið um fisk.\n\nÞað kom mér á óvart hversu mikið magn af hinum ýmsu diplómötum, sendiherrum, konsúlum, og ræðismönnum var að finna í gögnunum. Eftir á á hyggja er þetta kannski ekkert skrítið. Einhver tekur að þér að vera ræðismaður Íslands í Fjarskanistan, reddar ótal íslendingum í klandri, og fær kannski lítið fyrir. Við sendum þó stundum smá þakklætisvott.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":45,"value":"md`## Er mikið veitt af mismunandi orðum?\n\nEf við skoðum dreifingu tigna á milli Íslendinga annars vegar og útlendinga hins vegar er erfitt að verjast þeirri hugsun að Íslendingar finnist útlendingar eitthvað fínni eða betri? Bæði eru útlendingar í meirihluta og líklegri til þess að hafa fengið æðri orður en íslendingar sjálfir.\n\nVæntanlega stafar þetta þó að mestu leiti af því að eðlismunur er á orðuveitingunum. Svo er td. _stórkross með keðju_, efsta stig orðunar, einfaldlega frátekin fyrir þjóðhöfðinga.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":197,"value":"md`Íslenskir orðuhafar eftir tign:`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":186,"value":"chart3 = {\n const data = d3.nest()\n .key(d => levelCode[d.class])\n .rollup(v => v.length)\n .entries(order.filter(d => d.nationality === 'ISL'))\n .sort((a, b) => b.value - a.value);\n\n return barChart(data, { top: 20, left: 180, right: 20, bottom: 20 })\n}","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":195,"value":"md`Erlendir orðuhafar eftir tign:`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":190,"value":"chart4 = {\n const data = d3.nest()\n .key(d => levelCode[d.class])\n .rollup(v => v.length)\n .entries(order.filter(d => d.nationality !== 'ISL'))\n .sort((a, b) => b.value - a.value);\n\n return barChart(data, { top: 20, left: 180, right: 20, bottom: 20 })\n}","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":220,"value":"md`Kannski ættum við bara að vera duglegri að veita okkur sjálfum orður? Það ætti ekki að vera mjög erfitt að finna frábært fólk hérlendis sem er að vinna vanþakklát starf í þágu annarra.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":242,"value":"md`### Fá konur jafn oft fálkaorður og karlar?\n\nSvartasta sagan í gögnunum er saga kvenna og breytir þar litlu um hvaða þjóðerni eða starfa orðuberar hafa. Aðeins ${women.length} orðuveitingar hafa verið til kvenna, eða ${percent(women.length/order.length)}.\n\nEf orðuveitingum til íslendinga skiptist það þannig að ${percent(women.filter(d => d.nationality === 'ISL').length/ order.filter(d => d.nationality === 'ISL').length)} fara til íslenskra kvenna á móti körlum. En hlutfall kvenna af útlendingum er aðeins ${percent(women.filter(d => d.nationality !== 'ISL').length/ order.filter(d => d.nationality !== 'ISL').length)}. Íslenskar konur eru því tvöfallt líklegri að vera sæmdar en erlendar kynsystur þeirra.\n`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":251,"value":"chartWomen = {\n const data = d3.nest()\n .key(d => sexCode[d.sex])\n .rollup(v => v.length)\n .entries(order)\n .sort((a, b) => b.value - a.value);\n\n return barChart(data, { top: 20, left: 46, right: 20, bottom: 5 })\n}","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":248,"value":"md`Ef horft er á skiptingu kynjanna yfir tíma sést betur það sem oft er í daglegu tali í kallað feðraveldi. Hér má mjög bókstaflega sjá karla í valdastöðum tignaða langt umfram konur.`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":244,"value":"$34","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":515,"value":"md`Nú hefur tala þeirra kvenna sem orðuna hljóta vissulega verið að mjakast upp á við, áratug eftir áratug. Og mætti segja að hlutfallslega sé ástandið í dag _\"allt að koma\"_, en ef sagan síðustu 40–50 ára er skoðuð er augljóst að það er mun fremur af því að það hefur dregið mikið úr því sem karlarnir er að fá.\n\nÉg vona að valdhafar sjái sóma sinn í að laga þetta, hvort sem það er með lagasetningu, eða einhvers konar sjálfsskoðun sem leiðir til þess að orðunefnd lærir að skammast sín. 🎖`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":503,"value":"md`---`","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":2,"value":"d3 = require(\"d3@5\")","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":8,"value":"order = d3.csv(\"https://gist.githubusercontent.com/borgar/d0e8dde50bd8477918477396ba38d349/raw/2d515b0ff497f94714142fcf1554d3e304eb4462/order-of-the-falcon.csv\")\n","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":277,"value":"women = order.filter(d => d.sex === 'f')","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":22,"value":"$35","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":30,"value":"categoryCode = ({\n '???': '(óþekkt)',\n 'art': 'Listir, bókmenntir, og útgáfa',\n 'cnc': 'Prestar og hirðfólk',\n 'com': 'Verslun og iðnaður',\n 'dip': 'Diplómatar og sendiherrar',\n 'edu': 'Menntun, Vísindi, Lækningar',\n 'gov': 'Opinberir starfsmenn',\n 'law': 'Lögfræði og Lögregla',\n 'mil': 'Hernaður',\n 'org': 'Félagastarf og íþróttir',\n 'pol': 'Stjórnmál',\n 'rul': 'Ríkjandi valdhafar',\n})\n","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":33,"value":"levelCode = ({\n 5: 'Riddarakross',\n 4: 'Stórriddarakross',\n 3: 'Stórriddarakross með stjörnu',\n 2: 'Stórkross',\n 1: 'Stórkross með keðju'\n})","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":35,"value":"sexCode = ({ m: 'Karlar', f: 'Konur' })","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":273,"value":"percent = (number) => Math.round(number * 1000) / 10 + '%'","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"},{"id":146,"value":"$36","pinned":false,"hidden":false,"mode":"ojs","author":"$undefined","summary":"$undefined","output":"$undefined","database":"$undefined"}],"files":"$W37","stdlib":"1","titling":"auto"}} 33:"$32:body"